Wet DBA

De wet Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties (DBA) bestaat sinds mei 2016. Echter is er de laatste tijd veel te doen geweest om deze wet. Zo wordt deze in de toekomst afgeschaft en vervangen door een andere regeling. Nu is dit voorlopig nog niet het geval en heerst er voor veel zp’ers veel onduidelijkheid omtrent deze wet en de vervanging hiervan. Op deze pagina houden wij bij hoe de wet en de vervanging hiervan effect op jou als zp’er of opdrachtgever heeft.
De wet DBA is geïntroduceerd omdat het de schijnzelfstandigheid aan de onderkant van de markt moest aanpakken. Deze schijnzelfstandigen zouden een gevaar zijn voor de markt en de nationale schatkist. Dit komt omdat zp’ers veel belastingtechnische voordelen hebben. Vanwege dit feit heeft de belastingdienst gevraagd om kritischer naar deze zp’ers te kijken. Daarnaast vond het kabinet van 2014 dat er te veel flexibele werknemers gebruikt werden door bedrijven. Zo meende het kabinet dat bedrijven ‘gewone werknemers’ ontweken, omdat zij met meer voordelen een zp’er op dezelfde positie konden inzetten. Zo hoefden zij bijvoorbeeld geen loonheffing te betalen.
De wet DBA, of tenminste de modelovereenkomsten, zijn op verzoek getoetst door de Commissie Boot. Deze modelovereenkomsten waren de algemene versies die door de belastingdienst waren klaargezet. Echter bleek na analyse (aan de hand van het arbeidsrecht) dat er geen goed criterium is voor de toetsing van deze overeenkomsten. Daarbij komt ook kijken dat de rechtsgelijkheid ook niet gewaarborgd is. Al met al voldoet de wet DBA dus niet aan de doelstellingen die ervoor gezet zijn. Dit allemaal zorgt natuurlijk voor veel onduidelijk- en onzekerheid bij zp’ers en opdrachtgevers, omdat zij extra goed moeten checken of de modelovereenkomsten wel goed genoeg én volgens de wet zijn. Vanwege deze onduidelijkheid zal de wet wéér vervangen worden. Dit is door minister Koolmees van Sociale Zaken geconfirmeerd. Hij heeft in een brief aan de minister president laten weten dat de vervanging van de wet DBA in 2020 moet plaatsvinden.
De wet, zoals hij nu is, zorgt ervoor dat er modelovereenkomsten gemaakt moeten worden tussen zp’er en opdrachtgever. Dit zijn contractmodellen en zijn vooraf goedgekeurd door de belastingsdienst. In zo’n model staan contractuele voorwaarden tussen de opdrachtgever- en nemer zodanig beschreven dat er geen arbeidsrelatie ontstaat.
Afbeelding waarin een zp'er een zojuist afgesloten modelovereenkomst tekent
afbeelding waarin het moment van de tekening van een modelovereenkomst wordt weergegeven aan de hand van de wet DBA
Ook al gaat de DBA vervangen worden, dat betekent nog niet dat je hier geen rekening meer mee hoeft te houden. De wet wordt niet gehandhaafd totdat er criteria zijn waarmee duidelijk wordt wat een schijnzelfstandige nu precies is. Dat betekent geen boetes tot aan juli 2018, maar handhaving wordt wel toegepast bij ‘kwaadwillende’. Dit is iemand die met opzet van de wet afwijkt.

Zoals eerder genoemd zijn de algemene overeenkomsten van de belastingdienst niet toereikend. Hierin staan geel gearceerde delen die er verplicht in moeten, maar als zp’er of opdrachtgever moeten er zeker meer onderwerpen in dan de overeenkomsten van de belastingdienst doen voorkomen.

We hebben het eerder al gehad over de vervanging van de wet DBA. In de nabije toekomst zal deze wet dan ook niet meer bestaan. De vervanging hiervoor is een opdrachtgeversverklaring aan de hand van een webmodule en opt-out regeling wat schijnzelfstandigheid moet tegengaan. Deze modules en regelingen worden in samenwerking met sociale partners en veldpartijen ontwikkeld. Dit komt voort uit het regeerakkoord en moet een duidelijker concept ontwikkelen. Dit proces zal plaatsvinden vanaf 2018. Het eindproduct moet vanaf januari 2020 actief zijn.
Vanwege de wijzigingen die de Wet DBA met zich meebrengt, zijn wij, samen met onze brancheorganisatie voor intermediairs en brokers (BOVIB) en de Belastingdienst in gesprek gegaan. Dit heeft geresulteerd tot een goedkeuring van een modelovereenkomst die past bij onze dienstverlening. Dit betekent concreet dat wij over zijn gegaan op het gebruik van modelovereenkomsten, voor zowel de freelancer als voor de opdrachtgever. Deze goedgekeurde overeenkomsten blijven wij hanteren tot aan dat de vervanging van de wet werkelijkheid is.
Als intermediair willen wij alle betrokken partijen zo goed mogelijk op de hoogte houden van de veranderingen op dit gebied. Om dit te realiseren plaatsen wij updates over de wet DBA en de vervanging hiervan op onze Nieuwspagina en onze social media kanalen LinkedIn en Facebook. Volg ons en blijf op de hoogte!